Thứ Bảy, 29 tháng 1, 2011

RFI Điểm Báo
  • Diễn biến ở Ai Cập tạo điều kiện cho quân đội trở lại nắm quyền ? 
  • Dư luận Nhật Bản lo ngại về ngày tàn của xứ Phù Tang 
  • Hàn Quốc : học sinh biến thành nạn nhân hệ thống đào tạo hà khắc 
RFI
Mai Vân
Thứ bảy 29 Tháng Giêng 2011

Diễn biến ở Ai Cập tạo điều kiện cho quân đội trở lại nắm quyền

Ai Cập bùng nổ, Ai Cập bốc cháy, Ai Cập : cuộc nổi dậy, tổng thống Moubarak dưới sức ép ; trên đây là tựa lớn nổi bật trên trang nhất các nhật báo từ l’Humanité, Le Figaro, cho đến Libération, Le Monde. Tất cả đều nhất loạt tập trung trên tình hình ngày càng nóng bỏng thêm tại Ai Cập.
Với dòng tựa « Ai Cập rực lửa », Le Figaro, đăng bức ảnh một thanh niên với khăn che nửa dưới khuôn mặt, phía sau là những ngọn lửa đang bốc cháy. Tờ báo nhắc lại là lệnh giới nghiêm đã được ban hành, tình hình rất hỗn loạn, tối qua đã có 20 người chết.
Quân đội trấn đóng tại trung tâm thủ đô Cairo (Reuters)
Quân đội trấn đóng tại trung tâm thủ đô Cairo (Reuters)
Libération ghi nhận một khiá cạnh khác, và đăng ảnh người biểu tình trèo lên một chiếc xe thiết giáp của quân đội trên một đường phố Cairo nhưng lính trên xe không kháng cự. Tờ báo chú thích : « Người biểu tình không tuân lệnh giới nghiêm, một số lính còn kết thân với đám đông dân chúng ».
Libération còn dành cả 7 trang trong mục sự kiện để điểm lại các sự cố diễn ra hôm qua, ‘‘Ngày đã làm Ai Cập chao đảo’’, tít lớn của hồ sơ.
Biểu tình rầm rộ chưa từng thấy, tổng thống Mubarak đã phải cách chức chính phủ và thông báo một số biện pháp dân chủ. Một điểm khác nữa mà tờ báo ghi nhận là quân đội hôm qua đã vào trấn giữ thủ đô Cairo và những thành phố lớn. Họ thay thế lực lượng cảnh sát đã đàn áp biểu tình trong mấy ngày qua.
Libération giải thích là quân đội được xem là ‘trung lập’ và có một uy tín mà cảnh sát không thể bì kịp. Khi lính và xe thiết giáp được triển khai ở Cairo, họ đã được dân chúng hoang nghênh. Tờ báo còn nói thêm là tổng tham mưu trưởng quân đội Ai Cập, tướng Sami Anan, một người thân cận với Washington, có thể đóng một vai trò quan trọng trong những ‘giờ phút ’sắp tới.
Trong khi đó thì ông El Baradei, cựu giám đốc cơ quan Nguyên tử Quốc tế AIEA và là giải Nobel Hoà Bình, một gương mặt tiêu biểu cho phe đối lập Ai Cập thì lại không lôi cuốn được quần chúng, vì bị đánh giá quá xa rời người dân trong nước do sống ở ngoại quốc nhiều hơn là ở Ai Cập.
Le Figaro trên 2 trang báo mục quốc tế, cũng điểm lại tình hình hôm qua, và chạy một hàng tựa không mấy thiện cảm đối với ông Mubarak mà tờ báo cho là đang ‘bám trụ’ trước ‘cuộc Cách mạng Giấy cói’ (giấy cói mà người Ai Cập cổ xưa sử dụng làm giấy viết được xem là biểu tượng của Ai Cập).
Về ông El Baradei, Le Figaro cũng cùng nhận định với đồng nghiệp Libération : ông là một người ít được biết đến ở Ai Cập. Việc ông quay trở lại Cairo, theo tờ báo đã làm dấy lên nhiều tin đồn : một số người cho là ông là người mà Washington sử dụng để thúc đẩy dân chủ ở Ai Cập, một số người khác thì nhìn ông như một con tốt của Iran.
Le Figaro cũng đặc biệt chú ý đến việc quân đội được triển khai trong các thành phố lớn, và chạy tựa : « Chính quyền và đường phố đang tranh giành hậu thuẫn của quân đội ».
Le Figaro cho là quân đội Ai Cập vốn thường đứng bên ngoài các vấn đề nội bộ, nhưng bây giờ đã phải xuất hiện để chấm dứt tình trạng nổi dậy, và nhắc nhở rằng chính họ là định chế nắm chià khoá vận mệnh đất nước. Theo Le Figaro, đây là lần đầu tiên người dân Cairo thấy thiết giáp xa trên đường phố từ cuộc biểu tình của học viên cảnh sát năm 1986.
Le Figaro nhắc lại vai trò then chốt của quân đội ở Ai Cập : một định chế bảo đảm sự ổn định của chế độ từ khi nổ ra cuộc cách mạng lật đổ chế độ quân chủ vào năm 1952, và cũng chính quân đội đã ‘cung cấp’ các tổng thống cho Ai Cập, kể cả ông Mubarak hiện nay, từng là tư lệnh không quân.
Quân đội có tiếng là định chế ít tham nhũng nhất Ai Cập, vừa bị người dân e ngại, nhưng cũng vừa được kính trọng. Ngày hôm qua khi chiến xa tiến vào Cairo, họ đã được người biểu tình hoan nghênh như là đã đạt được một thắng lợi.
Theo bài báo từ mấy năm qua, đã có nhiều tin đồn là quân đội sẽ trở lại nắm quyền. Hôm qua khả năng này càng rõ nét. Tổng tham mưu trưởng quân đội Ai Cập, tướng Sami Anan, đã rút ngắn chuyến viếng thăm Washington để trở về Cairo trong đêm.
Tuy trước mắt chưa biết vai trò của quân đội sẽ là gì trong giai đoạn tới đây, nhưng Le Figaro trích lời nhận xét của một nhà báo Ai Cập cho rằng : « Người ta biết rõ lúc giao chìa khoá cho quân đội, nhưng lúc nào thì chìa khoá này được trả lại thì đó là điều không rõ ràng chút nào cả ».
Dư luận Nhật Bản lo ngại về ngày tàn của xứ Phù Tang
Về Châu Á, tờ Le Figaro dành nguyên một trang báo cho nước Nhật, mà họ thấy là đang đứng trước một nỗi ám ảnh : đó là ngày tàn của quần đảo Phù Tang. Đặc phái viên Le Figaro, Alain Barluet, mở đầu bài phóng sự bằng một câu hóm hỉnh tóm tắt tình hình : Chào mừng các bạn đến xứ ‘ mặt trời lặn’ (thay vì xứ mặt trời mọc như phương Tây thường gọi Nhật Bản).
Hiện nay, theo bài báo trong giới truyền thông, giới chính khách, giới học giả Đại học, có một cuộc tranh luận mà cách đây vài năm thôi không một ai xem là nghiêm túc cả : đó là sự tàn lụi của Nhật Bản. Ở các hiệu sách, những tác phẩm thành công, bán chạy nhất, chính là những quyển viết về sự suy sụp của ‘mô hình Nhật Bản’. Trên mọi lãnh vực từ kinh tế bị khủng hoảng, cho đến xã hội với dân số già nua, hay điạ lý chiến lược, bị thua kém Trung Quốc, Nhật Bản cảm thấy bị yếu thế. Mặc dù chính quyền cố gắng vươn lên, nhưng chưa bao giờ, theo tác giả bài báo, đất nước này lại hoài nghi về năng lực của mình như thế.
Sự tut hậu của Nhật Bản lại càng được cảm nhận mạnh mẽ, khi nền kinh tế thứ hai thế giới phải nhường chỗ lại cho thế lực đang lên là Trung Quốc, và thành công của Triễn lãm Toàn cầu Thượng Hải đã làm xứ hoa Anh Đào chua xót nhớ lại thời kỳ huy hoàng của Triễn lãm Osaka năm 1970. Các quốc gia đang vươn lên và thành tích kinh tế của họ hiện luôn được thế giới nhắc đến, đã làm cho Nhật cảm thấy mình như bị đẩy ra khỏi sân khấu thời sự hành tinh.
Le Figaro nhìn thấy là Nhật Bản quả là đang đứng trước một thực tế đáng buồn : trọng lượng kinh tế ngày càng giảm thiểu hơn nữa. Nếu trong thập niên 1990, kinh tế Nhật chiếm 14% kinh tế thế giới thì dự kiến trong 20 năm sắp tới đây, tỷ trọng này chỉ còn là 4%.
Mặc dù chính quyền có cố sức, nhưng cũng không vực dậy được kinh tế Nhật. Vừa qua, ngày 27/01/2011, Nhật Bản lại bị một vố đau nữa, đó là cơ quan thẩm định tài chính Standard & Poor’s đã hạ thấp điểm đánh giá nước Nhật, từ AAA xuống A A A -, do món nợ công quá lớn : 200% GDP, cao nhất trong các nước công nghiệp phát triển.
Bài báo còn nêu bật những điểm cụ thể cho thấy sự co cụm và hệ quả khó khăn của Nhật, chẳng hạn như việc số sinh viên Nhật đi du học đã tuột giảm : sinh viên Nhật du học tại Hoa Kỳ đã giảm đi một nửa, trong lúc số sinh viên Trung Quốc đã tăng gấp 3 lần. Ngoài ra, người Nhật bớt giảm hẳn việc đi du lịch, sinh hoạt cũng thay đổi, chi tiêu dè xẻn hơn, xu hướng hiện nay là dùng hàng rẻ, giá phải chăng, không còn chạy theo hàng hiệu như trước đây.
Người Nhật ngày càng già đi còn cho thấy một thảm cảnh khác. Không chỉ số người tuổi trong tuổi lao động giảm đi mà dân số 128 triệu người ghi nhận trong cuộc kiểm kê vào năm 2004, sẽ giảm đi đến 30 triệu từ đây đến năm 2050.
Phải chăng là nước Nhật đứng trước ngày tàn ? Le Figaro cho là báo giới Nhật, vẫn còn hy vọng vươn lên, như nhà bình luận trên tờ Ashahi Shimbun, giải thích là tâm lý bi quan hiện nay bắt nguồn từ việc « Nhật Bản chưa tìm ra vai trò của mình, do không có một sự thúc đảy chính trị mạnh mẽ ».
Nói cách khác là chính quyền của thủ tướng Naoto Kan còn yếu vì bị áp lực của phe đối lập, không đưa ra được những công trình có thể cải thiện nền tài chính Nhật. Đối với một nhà báo khác thì Nhật Bản phải mở rộng hơn nữa ra thế giới, giành chỗ trên diễn đàn thế giới với những sáng kiến trong các lãnh vực mà Nhật đi đầu như vấn đề không phổ biên hạt nhân hay môi trường.
Hàn Quốc : học sinh biến thành nạn nhân hệ thống đào tạo hà khắc
Cũng trên bình diện xã hội Châu Á, tờ La Croix chú ý đến học sinh Hàn Quốc, mà tờ báo coi là nạn nhân của một hệ thống đào tạo khắc nghiệt. La Croix nhắc lại là học sinh Hàn Quốc luôn đứng đầu bảng xếp hạng trong cuộc thi trắc nghiệm Pisa của tổ chức Hợp tác và kinh tế OCDE. Thế nhưng, thành công này có cái giá của nó.
Tác giả bài viết nhắc câu thành ngữ hiện hành ở Hàn Quốc là ‘nếu ngủ quá 4 tiếng mỗi tối, thì đừng hy vọng vào Đại học’, một câu nói đủ minh hoạ cho sự khổ nhọc của học sinh, vừa ra khỏi lớp là phải lao vào học thêm ở các trung tâm dậy tư, khoảng 55.000 trung tâm ở Hàn Quốc, mở cửa có khi đến tận 12 giờ khuya.
Các em như thế phải học đến 15 tiếng mỗi ngày có khi hơn. Tờ báo không lạ là với chế độ học tập này học sinh Hàn Quốc nổi tiếng giỏi, nhưng càng không lạ khi được biết là có nhiều học sinh bị kiệt sức, ngủ quên trong lớp học.
Bài báo trích dẫn một nhà giáo dục Anh, chỉ trích việc cha mẹ chạy theo điểm cao, không để ý đến vấn đề sức khoẻ con em. Bài báo cũng nhắc lại kết quả một bản thăm dò dư luận công bố tháng 5 vừa qua theo đó 51% thiếu niên từ 14 đến 18 tuổi, khi được hỏi, đã nghĩ đến việc tự tử vì vấn đề học tập, thi vào đại học.
Có điều là áp lực mà các em phải gánh chiụ, chưa chắc đã dẫn đến những kết quả mong muốn : các nhà giáo trường quốc tế Xavier ở Bắc Seoul đã đi đến kết luận : Các em mà cha mẹ cho học thêm không phải thành phần học tập tốt nhất, không có thời giờ làm bài và các em cũng kém linh hoạt.
La Croix còn trích dẫn một kết quả khác trong bản nghiên cứu năm 2008, đó là 44% thanh niên Hàn Quốc ghi danh vào 14 trường Đại học có tiếng ở Mỹ đều bỏ học trước khi có bằng cấp. Nguyên nhân, theo giới điều tra, cũng là do vấn đề chạy theo điểm mà không chuẩn bị cho việc hội nhập vào cuộc sống, học tập ở Đại học.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét